Rèn luyện tư duy

Thành thạo quy trình tư duy thiết kế qua 5 bước đơn giản

Học viện Thiết Kế của trường Đại học Stanford đã chuẩn hoá quy trình của Tư duy Thiết kế thành 5 bước. Cho đến ngày nay, quy trình này vẫn được áp dụng rộng rãi ở mọi lĩnh vực trong cuộc sống, kể cả kinh doanh.

 

Thành thạo quy trình tư duy thiết kế qua 5 bước đơn giản

Trong cuộc sống, học tập và công việc, con người ta luôn phải đối mặt với những vấn đề từ đơn giản, đến phức tạp. Và mỗi vấn đề đều có thể giải quyết bằng một, hay nhiều cách khác nhau. Điều này tùy thuộc vào năng lực sáng tạo của mỗi người, mà chẳng cần một phương pháp hay quy trình nào.

Nói vậy không có nghĩa là chúng ta, những bậc phụ huynh, mỗi ngày phải đối đầu hàng trăm ngàn vấn đề hóc búa, hay các con, đôi khi cân não chỉ vì “hộp bánh, cái kẹo”, không có nhu cầu tìm kiếm một giải pháp chung để tăng tốc độ và tối ưu hiệu quả cho quá trình đó. Đó là lý do mà tư duy thiết kế ra đời.

Tư duy thiết kế là gì?

Vậy tư duy thiết kế là gì? tư duy thiết kế hay tư duy thiết kế là một mô hình được tạo ra để giúp con người thiết kế giải pháp cho một vấn đề nào đó. Nó cho phép người ta rà soát toàn diện vấn đề và tư duy thích hợp để tìm ra một giải pháp tối ưu.

Với cách học giải quyết vấn đề thông thường, các em thường chỉ được học phân tích vấn đề ở mặt bề nổi để giải quyết. Ngược lại, nguyên lý của tư duy thiết kế đặt con người làm trung tâm của mọi sản phẩm hay giải pháp. Nó khuyến khích người ta nhìn vấn đề ở nhiều góc độ của người dùng và tích hợp lại. Qua đó, tạo ra những sản phẩm có tính hữu dụng cao cho người dùng.

Còn gì tốt hơn nếu tinh thần tư duy thiết kế được truyền tải một cách phù hợp cho các con từ khi còn nhỏ. Giúp con hiểu rõ tư duy thiết kế là gì, từ đó thấu hiểu và giải quyết mọi vấn đề một cách hiệu quả.

Xem thêm: Tư duy thiết kế là gì? Làm sao phát triển tư duy bản thân?

Quy trình tư duy thiết kế với 5 bước

5 giai doan cua quy trinh tu duy thiet ke 1

Sau khi tìm hiểu tư duy thiết kế là gì, bạn sẽ cần nắm rõ 5 bước sau để ứng dụng tư duy thiết kế hiệu quả:

Bước 1. Empathize – Thấu hiểu vấn đề

– Mỗi khi “đụng độ” một vấn đề khó khăn, hãy tập cho con thói quen đặt câu hỏi để tìm hiểu sâu sắc ngọn nguồn vấn đề. Thấu hiểu những nhu cầu, những nỗi khó khăn mà nó gây ra.
– Công cụ hỗ trợ: 5-Whys – đặt 5 câu hỏi tại sao để đào sâu vấn đề. 6 Kipling’s questions, đặt 6 câu hỏi về: Why – Tại sao, What – Cái gì, Where – Ở đâu, When – Khi nào, Who – Ai, How – Làm thế nào

Bước 2. Define – Mô tả vấn đề

– Sau khi có sự thấu hiểu toàn diện về mọi mặt của vấn đề, các con phải biết cách trình bày rõ ràng, dễ hiểu tất cả những mảnh ghép đó. Để có được một bức tranh tổng thể, mà nhìn vào đó người ta có thể thảo luận để sáng tạo ra giải pháp.
– Công cụ hỗ trợ: Fishbone Diagram – sơ đồ xương cá, một biến thể của mindmap và rất hữu dụng trong giải quyết vấn đề. Từng nhánh xương cá sẽ là 6 nhóm vấn đề mà 6 Kipling’s Questions đã tìm ra.

Bước 3. Ideate – Sáng tạo giải pháp

– Ở bước này, cũng là bước thú vị nhất, con và đồng đội sẽ tự do sáng tạo ra hàng trăm ý tưởng đột phá để giải quyết vấn đề. Dựa trên sự thấu hiểu vấn đề được mô tả bằng sơ đồ xương cá.
– Công cụ hỗ trợ: Brainstorming, một khái niệm khá quen thuộc trong các buổi họp tại công sở, nhưng sự thật là không phải ai cũng biết brainstorm hiệu quả.

– Toàn bộ quá trình Brainstorming cần thực hiện theo 5 bước sau:
1- Mô tả và giải thích vấn đề với mọi người tham gia, dựa trên Fishbone Diagram.
2- Thông báo quy luật làm việc, Không-Phán-Xét bất kỳ giải pháp nào được đưa ra.
3- Xây dựng kho ý tưởng bằng cách mỗi người tự ghi tất cả giải pháp của mình cho vấn đề đó lên một tờ giấy note, càng nhiều càng tốt, không quan tâm tính đúng sai.
4- Thảo luận, phân loại tất cả ý tưởng thành từng vùng tương đồng, chọn ra 1-2 ý tưởng tốt nhất cho mỗi vùng.
5- Đánh giá những ý tưởng đã được lọc ra và chọn 1-2 giải pháp tối ưu.

Bước 4. Prototype – Làm mẫu

– Đây là lúc con cần sử dụng những công nghệ hỗ trợ, để làm ra một số sản phẩm hay giải pháp mẫu cho vấn đề đang đề cập.
– Công nghệ in ấn 3D khi ra đời đã được xem như là một bước nhảy đột phá để thực hiện thao tác này. Nó cho phép tạo ra sản phẩm mẫu một cách đơn giản và nhanh nhất.

Bước 5. Test – Thử nghiệm

– Sau khi có sản phẩm mẫu, con cần so sánh lại với Fishbone Diagram xem có giải quyết được vấn đề một cách triệt để hay chưa.
– Thu thập ý kiến, nhận xét của người sử dụng sản phẩm cũng là một cách thử nghiệm đơn giản, nhằm đảm bảo tính hữu dụng của nó.

Các điểm chính

Thực chất, quy trình tư duy thiết kế là quá trình lặp đi lặp lại, linh hoạt và tập trung vào sự cộng tác giữ nhà thiết kế và người dùng, với việc nhấn mạnh mang các ý tưởng vào đời thực dựa trên cách người dùng thực thụ sẽ suy nghĩ, cảm nhận và hành xử.

Tư duy thiết kế giải quyết vấn đề phức tạp bằng cách:

  1. Đồng cảm: Thấu hiểu các nhu cầu con người có liên quan.
  2. Định nghĩa: Điều chỉnh và định nghĩa vấn đề theo phương thức lấy con người làm trung tâm.
  3. Tưởng tượng: Tạo thật nhiều ý tưởng ở phiên tưởng tượng.
  4. Quá trình dựng mẫu: Thông qua cách tiếp cận thực tiễn bằng bản mẫu ban đầu.
  5. Kiểm tra: Phát triển một bản mẫu ban đầu/giải pháp cho vấn đề.

Related Articles

Back to top button